GEORGETOWN — De weigering van de Guyanese regering om de gezonken MV Barima te lichten, leidt tot een felle politieke strijd en brede maatschappelijke verontwaardiging. Volgens de oppositiepartijen en nabestaanden is het besluit om het wrak op de rivierbodem te laten liggen een bewuste poging om belastend bewijsmateriaal te verbergen. Indien het 87 jaar oude schip naar boven wordt gehaald, kan de werkelijke oorzaak van de ramp — waaronder de vermeende zware overbelading en de reeds bekende technische gebreken aan de romp — onomstotelijk worden vastgesteld. Hoewel de oppositie heeft aangeboden de bergingsoperatie volledig op eigen kosten te financieren om de resterende lichamen te bergen, houdt de regering-Ali vast aan haar standpunt dat een berging technisch onmogelijk is.
De roep vanuit de samenleving om het aftreden van minister Juan Edghill van Openbare Werken na deze tragedie was dan ook voorspelbaar. Dat geldt eveneens voor de eis dat minister Deodat Indar van Openbare Nutsvoorzieningen zijn politieke verantwoordelijkheid moet aanvaarden. Minder voorspelbaar was echter de enorme breedte van deze maatschappelijke eisen. De oproep tot aftreden komt inmiddels niet langer alleen van oppositiepartijen of politieke activisten. De eisen worden gedragen door familieleden van de slachtoffers, maatschappelijke organisaties, reguliere Guyanezen, de diaspora en sinds kort ook door studenten van de University of Guyana (UG) en andere jongerenorganisaties die massaal hun stem verheffen.
De meest opmerkelijke reactie op deze nationale crisis is tot nu toe niet wat er is gezegd, maar juist wat er niet is gezegd. President Irfaan Ali kiest resoluut voor het stilzwijgen. Deze weigering om zich publiekelijk uit te spreken of politieke verantwoording af te leggen, is inmiddels geen op zichzelf staand politiek besluit meer. Het totale stilzwijgen is een terugkerend en structureel kenmerk geworden van zijn huidige presidentschap.
President onbereikbaar tijdens rampweekend; kritiek op hulpverlening
De opstelling van president Irfaan Ali wekt veel wrevel bij de getroffen inheemse gemeenschappen. Tijdens het weekend van de scheepsramp was het staatshoofd in het buitenland om de finale van het Wereldkampioenschap voetbal bij te wonen. Ondanks moderne communicatiemiddelen liet hij zaterdag en zondag na om via een live-uitzending of videoboodschap rechtstreeks met de bevolking te communiceren. Pas op maandag keerde hij terug om de ramplocatie te visiteren.
Nabestaanden verklaren dat de overheid een financiële tegemoetkoming van 250 Amerikaanse dollar (ongeveer 50.000 Guyanese dollar) per gezin heeft aangeboden. Hoewel de staat de kosten voor de doodskisten en de uitvaarten dekt, is er grote kritiek op de uitvoering. Familieleden spreken van mensonterende situaties, waarbij in ten minste één geval twee slachtoffers onder toezicht van overheidsinstanties met een graafmachine in een enkele kist in een afgelegen bosgebied zijn begraven.
Feestelijkheden en cocktailparty’s te midden van nationale rouw
Terwijl het land rouwt om de inmiddels meer dan 103 vastgestelde dodelijke slachtoffers, gaan officiële evenementen en feestelijkheden onder leiding van de overheid ongewijzigd door. Zoot op de nationale luchthaven als tijdens besloten en openbare bijeenkomsten worden dans- en cocktailparty's georganiseerd, waarbij ook de minister van Inheemse Zaken aanwezig was.
Bovendien is er grote onvrede over de inzet van de maritieme vloot. Nieuwe passagiersschepen die oorspronkelijk waren aangeschaft voor de gevaarlijke route van de MV Barima om de veiligheid van de binnenlandbewoners te garanderen, worden volgens critici momenteel gebruikt voor recreatieve riviercruises en privéfeesten van de First Lady. Tijdens protesten uitten inheemse burgers hun woede met borden waarop teksten stonden als: "Wij zijn inheemsen en geen dieren, maar mensen."
Politiestaat en de angst voor politieke rancune
Guyana vertoont volgens waarnemers steeds meer kenmerken van een politiestaat waar de grondwet stelselmatig wordt omzeild. Ministers zouden rechtstreeks opdrachten geven aan de politie om critici monddood te maken. Dit leidde recentelijk tot de arrestatie van een oppositielid dat een eigen drone inzette om te helpen bij de zoektocht naar lichamen in de rivier, en de aanhouding van een vrouw die een vreedzaam protestbord omhoog hield.
De angst voor politieke en economische rancune is onder de Guyanese bevolking in het land inmiddels zo groot dat openlijk protest nauwelijks nog voorkomt. Kritische geluiden en oproepen tot democratische transparantie komen momenteel voornamelijk vanuit de diaspora, aangezien burgers in het land vrezen voor represailles op de werkvloer of directe fysieke veiligheidsrisico's.
Geen opmerkingen:
Een reactie posten